Theo ông Nguyễn Khắc Lịch, Cục Trưởng Cục CNTT&TT (Bộ TT&TT), Thủ tướng Chính phủ đã ký ban hành Chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn 2050. Đây là lần đầu tiên Việt Nam có chiến lược dài hạn như vậy.

Ông Nguyễn Khắc Lịch cho biết, Việt Nam cần làm chủ nghiên cứu và phát triển công nghệ trong lĩnh vực bán dẫn, điện tử, nếu không muốn trở thành một đất nước gia công, trong đó phát huy lợi thế địa chính trị, đi theo xu hướng đầu tư, chú ý đến phát triển hạ tầng điện, nước cũng có các cơ chế, chính sách ưu đãi, hỗ trợ...

Trước mắt, Việt Nam cần có một nhà máy chế tạo chip, quy mô nhỏ nhưng có công nghệ cao để giải quyết nhu cầu trong nước, tham gia vào chuỗi cung ứng toàn cầu, đồng thời đảm bảo an ninh, quốc phòng trong trường hợp giáp cung ứng chuỗi.

Mới đây, Quốc hội đã quyết định thông qua Nghị quyết về thí nghiệm một số chính sách, cơ chế đặc biệt tạo đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Điểm quan trọng của nghị quyết đã quyết định điều này là cơ sở cho phép hỗ trợ tài chính xây dựng nhà máy đầu tiên để phục vụ nghiên cứu, đào tạo và sản xuất chip bán hàng.

Theo đó, doanh nghiệp Việt Nam đầu tư xây dựng dự án nhà máy đầu tiên được lựa chọn để chế tạo chip quy mô nhỏ, công nghệ cao phục vụ nghiên cứu, đào tạo, thiết kế, chế tạo thử, kiểm tra chứng minh công nghệ và sản xuất chip bán dẫn chuyên dụng của Việt Nam theo yêu cầu của Thủ Chính phủ thì được hỗ trợ.

Cụ thể, nhà nước sẽ hỗ trợ 30% tổng dự án trực tiếp từ ngân sách trung bình trong trường hợp nhà máy sản xuất được đưa ra trước ngày 31/12/2030 với tổng hỗ trợ không quá 10.000 tỷ đồng. Trong thời gian chuẩn bị và thực hiện dự án, hằng số năm được trích lập cao hơn 10% nhưng tối đa không quá 20% thu nhập tính thuế thu nhập doanh nghiệp cho Quỹ phát triển khoa học và công nghệ của doanh nghiệp để bổ sung cho dự án dự án. Tổng số tiền trích lập không vượt quá tổng năng lực đầu tư của dự án.

Ngoài ra, doanh nghiệp được giao đất bằng hình thức không đấu giá quyền sử dụng đất, không đấu thầu thuốc lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án có sử dụng đất đối với nhiệm vụ này. Thủ tướng Chính phủ quyết định lựa chọn doanh nghiệp thực hiện nhiệm vụ này và quyết định thiết bị hỗ trợ cho doanh nghiệp đó.

Chia sẻ về vấn đề này với các doanh nghiệp công nghệ, Bộ trưởng Bộ TT&TT Nguyễn Mạnh Hùng cho biết, đây là lần đầu tiên chúng tôi nói đến chuyện nhà nước chung tay, hỗ trợ các dự án đầu tư cho các phòng thí nghiệm, cho nên nhà máy chip bán dẫn đầu tiên vừa mang tính nghiên cứu, vừa mang tính sản xuất quy mô nhỏ khoảng dưới 1 tỷ USD hỗ trợ cho các chip chuyên dụng.

Hiện FPT và Viettel đã bắt tay vào lĩnh vực thiết kế, sản xuất bán dẫn chip. Viettel đã tuyên bố thiết kế thành công chip 5G DFE, con chip phức tạp nhất ở khu vực Đông Nam Á cho đến nay. Con chip xử lý tín hiệu vô tuyến trạm 5G, với khả năng xử lý 1.000 tỷ lệ cho phép mỗi giây. Chip xử lý vô tuyến và băng gốc sẽ là thành phần không thể thiếu trong hàng trăm trạm thu phát mà thế giới cần thiết để phát triển mạng Viễn thông thế hệ mới.

"Công nghiệp bán dẫn là một ngành khó, Đòi hỏi tri thức sâu về các lĩnh vực nghiên cứu, thiết kế, sản xuất hệ thống điện tử, công nghệ thông tin, công nghiệp công nghệ cao. Các lĩnh vực này cũng là nhiệm vụ lớn mà Viettel đã đặt ra cho mình trong suốt quá trình phát triển, và vì thế mà Viettel có đủ nền tảng để đi vào công nghiệp bán dẫn", TS. Nguyễn Trung Kiên, Phó Ban Công nghệ bán hàng của Tập đoàn quân đội Viettel, giải thích.

Thiếu tướng Nguyễn Đình Chiến, Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Viettel chia sẻ: “viettel xác định đây là một chương trình đường dài, cần có một trình bày tiếp cận hợp lý, chắc chắn về nghiên cứu cơ sở và kinh doanh. Để phát triển công nghiệp bán dẫn, cần thiết kế, sản xuất chip con đáp ứng nhu cầu của các doanh nghiệp, các hệ thống điện tử trong nước, nhu cầu an ninh quốc gia. Đây là nền tảng để phát triển các công nghệ chip đầu tiên, thế hệ mới, mở rộng cung cấp ra ngoài”.

Theo ông Lê Quang Đạm, Giám đốc điều hành Marvell Technology Việt Nam, đây là cơ hội “trăm năm có một” để dẫn dắt Việt Nam phát triển giữa bối cảnh ổn định địa chính tiếp tục diễn đàn phức hợp. Nghị quyết định 57 đã đưa ra định hướng và phát triển mục tiêu rõ ràng cho khoa học công nghệ, trong đó có mạch công nghiệp nghiệp vụ lớn.

“Việt Nam đang đứng trước cơ hội tốt. Cơ hội này không tự đến mà chúng ta phải tạo ra”, ông Lê Quang Đạm khẳng định. “Chúng ta có một chiến lược rõ ràng, có quan tâm từ Chính phủ và các kỹ sư người Việt hay gốc Việt, nhân tài trong ngành hay ngoài ngành, cũng cần đoàn kết lại để cùng nhau tạo ra giá trị cho đất nước” ông Lê Quang Đạm nói.